User login

To prevent automated spam submissions leave this field empty.

You are here

Διαβάστε επίσης

O Erytos II - Cosmote με το εντυπωσιακό του μπαλόνι
(Αγώνες)

Η τελευταία διαδρομή σε αυτό τα ράλι των αγώνων της Aegean Regatta  περιλάμβανε την διαδρομή 54ν.μ. απο την Νίσυρο στο πανέμορφο νησί της Ρόδου.

Οι συνήθεις ύποπτοι της Aegean Regatta 2017
(Αγώνες)

Η δεύτερη ημέρα των αγώνων περιλάμβανε την διαδρομή 40ν.μ. απο την Αστυπάλαια στο νησί της Νισύρου. Οι συνθήκες και η εξέλιξη του αγώνα, οι πρωταγωνιστές και οι... συνήθεις ύποπτοι!

Η πρώτη ημέρα αγώνων της Aegean Regatta 2017
(Αγώνες)

Η πρώτη ημέρα των αγώνων περιλάμβανε την διαδρομή 58ν.μ. από την Πάτμο στο νησί της Αστυπάλαιας. Η τακτική των κυβερνητών και η εξέλιξη του αγώνα, τα σκάφη που έπαθαν ζημιές καθώς και οι πρωταγωνιστές της πρώτης ημέρας αγώνων.

Εξαιρετική εκκίνηση για το Tomahawk GRE-2004 στα ORC Club
(Αγώνες)

Με πολλές απουσίες η τελευταία ιστιοδρομία του Cyclades Regatta που ανέδειξε τους νικητές του αγώνα και αποτέλεσε την πιο ενδιαφέρουσα πλεύση για τους ιστιοπλόους από πλευράς τακτικής.

Μαϊνάροντας τη μαΐστρα με 35 κόμβους αέρα
(Αγώνες)

Συναρπαστική η ιστιοδρομία Πάρος-Σέριφος, με αέρα της τάξης των 30 κόμβων και καταιγιστικές σπηλιάδες στην είδοσο του όρμου της Σερίφου. Ζημιές σημειώθηκαν μα τελικά οι ιστιοπλόοι, σώοι και αβλαβείς κατέφθασαν νωρίς το απόγευμα στον προορισμό τους.

Από τον χρήστη Alphekka | Fri, 2015-09-04 20:39 | Εκπαιδευτικά

Χάνοντας έδαφος: Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη θάλασσα

Τα παράλια της Υδρογείου μαγνητίζουν και ελκύουν τον άνθρωπο καθόλη την ιστορική διαδρομή του πάνω στον πλανήτη. Ο John Tibbetts περιγράφει παραστατικά στο άρθρο του Coastal Cities: Living on the Edge, Nov 2002, τον εποικισμό των παράλιων, ως μία εκ των μεγαλύτερων μεταναστεύσεων στη σύγχρονη ιστορία όπου ανθρώπινα σμήνη μετακινούνται προς τις παραλιακές πόλεις, ιδιαίτερα των αναπτυσσόμενων κρατών, τα τελευταία 50 χρόνια. Επίσης στην Ευρώπη, οι παράκτιες περιοχές είναι πληθυσμιακά κέντρα έντονης οικονομικής δραστηριότητας που φιλοξενούν ποικίλα οικοσυστήματα. Ωστόσο η επαπειλούμενη κλιματική αλλαγή αντιλαμβανόμενη μέσα από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, την συχνότερη εμφάνιση εντονότερων θυελλογενών μετεωρολογικών παλιρροιών και την διάβρωση των ακτών απειλεί τους ανθρώπους και τα φυσικά συστήματα των ακτών.

 

Από τί προκαλείται, πόσο εκτιμάται και πόσο θα διαρκέσει;

Η αύξηση της στάθμης της θάλασσας προκαλείται από τη θερμική διαστολή των θαλάσσιων μαζών και την τήξη των ηπειρωτικών πάγων. Η ασφαλής όμως εκτίμηση κατά πόσον αυξάνεται η επικινδυνότητα μιας περιοχής από την άνοδο της στάθμης θαλάσσιων υδάτων δεν καθορίζεται μόνο από το ρυθμό και το εύρος ανόδου της στάθμης αλλά και από άλλους τοπικούς παράγοντες όπως είναι ο τεκτονισμός, η προσφορά ιζήματος (εκβολές ποταμών) και η παράκτια γεωμορφολογία/λιθολογία. Έτσι η απόλυτη στάθμη της θάλασσας δεν αυξάνεται ομοιογενώς σε όλες τις περιοχές αλλά οι παραπάνω παράγοντες λειτουργούν είτε προσθετικά είτε αφαιρετικά στην μεταβολή της στάθμης λόγω κλιματικής αλλαγής {εικ. 1}. Αυτό όμως που πρέπει να γίνει γνωστό είναι πως η άνοδος της στάθμης της θάλασσας είναι σχετικά ανελαστική έναντι των μειώσεων εκπομπών αερίων ρύπων του θερμοκηπίου πράγμα που σημαίνει ότι ακόμα και αν δραστικές πολιτικές μετριασμού παγκοσμίως κατορθώσουν να σταθεροποιήσουν τις συγκεντρώσεις αυτών των αερίων η άνοδος της θαλάσσιας στάθμης όπως και τα σύνοδα φαινόμενα θυελλογενών παλιρροιών και παράκτιας διάβρωσης θα συνεχίσουν να υφίστανται για αιώνες.

Οι Church & White σε δημοσίευσή τους το 2011 παρουσιάζουν το ρυθμό ανόδου της στάθμης της θάλασσας από το 1972 έως το 2008 σε δύο διακριτές χρονικές περιόδους, 1972-2008 και 1993-2008 {πίν. 1.α}. Στον πίνακα αυτό γίνεται φανερή η συνεισφορά των παραγόντων που επηρρεάζονται από την κλιματική αλλαγή στην επιτάχυνση του φαινομένου της ανόδου της στάθμης τα τελευταία 15 χρόνια με ρυθμό 2.54 χιλ/έτος, σε αντίθεση με το μέσο ρυθμό της περιόδου 1972-2008 που είναι 1.78 χιλ/έτος. Αξιοπρόσεκτη είναι η συνεισφορά από το λιώσιμο των πάγων της Γροιλανδίας που ανέρχεται την τελευταία περίοδο σχεδόν στο 1 χιλ/ έτος. Η ολική εκτίμηση του ρυθμού ανόδου της στάθμης της θάλασσας για την περίοδο 1993-2008 ανέρχεται στα 3.22 χιλ/έτος. Βέβαια,δεν είναι ακόμα εμφανές από τις παρατηρήσεις αν αυτός ο αυξημένος ρυθμός ανόδου θα συνεχιστεί και στο μέλλον. Είναι δεδομένο ότι υπεισέρχονται σφάλματα σε αυτές τις μετρήσεις όμως η γενική εικόνα είναι ξεκάθαρη έτσι όπως έχει αποτυπωθεί και από άλλους μελετητές και επισημοποιείται από το IPCC*. Η κλιματική αλλαγή συνεισφέρει και εντείνει την άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Ωστόσο το να γίνουν προβλέψεις για το μέλλον είναι δύσκολο λόγω της μεγάλης αβεβαιότητας που υπεισέρχεται στις επιστημονικές προσεγγίσεις είτε των εμπειρικών-στατιστικών μοντέλων είτε των αριθμητικών μοντέλων που χρησιμοποιούνται, παρόλα αυτά είναι σίγουρο πως η άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα συνεχιστεί και ύστερα από το 2100.

 

Ακόμη πιο έντονες φουσκοθαλασσιές

Η άνοδος της στάθμης όμως φέρνει και δυνητικά καταστροφικότερες φουσκοθαλασσιές παρόλο που είναι δύο ξεχωριστά φαινόμενα.Ως φουσκοθαλασσιά εδώ δεν εννοείται η αστρονομική παλίρροια αλλά η θυελλογενής μετεωρολογική παλίρροια ,δηλαδή η άνοδος της στάθμης της θάλασσας εξαιτίας των ισχυρών ανέμων και μεταβολής της πίεσης της ατμόσφαιρας. Οι θυελλογενής παλίρροιες είναι στενά συνδεδεμένες με την συχνότητα,την ένταση αλλά και τη διαδρομή που διαγράφει μία καταιγίδα καθώς και με το τοπικό ανάγλυφο της ακτής. Απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή όταν συνδυάζονται με τις αστρονομικές παλίρροιες αφού τότε το ύψος της στάθμης αλλά και των κυμάτων γίνεται επικίνδυνο {εικ. 3}.Οι αλλαγές της μέσης στάθμης της θάλασσας και της μετεωρολογικής έντασης των κυματικών καταιγίδων (που επιτείνεται από τη κλιματική αλλαγή) μπορούν να προκαλέσουν ακραία κυματικά φαινόμενα και να έχουν αντίστοιχα σημαντικές επιπτώσεις στις παράκτιες περιοχές. Αυτό συμβαίνει διότι οι ισχυροί άνεμοι συγκεντρώνουν μεγαλύτερη μάζα νερού και ενέργειας στις κυματικές καταιγίδες, ενώ το ύψος των κυμάτων που προκαλούνται αυξάνεται όσο αυξάνεται και η μέση στάθμη της θάλασσας, με αποτέλεσμα την αύξηση αναρρίχησης των κυμάτων στο χερσαίο παράκτιο χώρο και σημαντικές συνέπειες για την παραλιακή μορφοδυναμική (Krestenitis et al. 2010)

Προβλέψεις είναι αδύνατο να γίνουν για τη συχνότητα και ένταση ενός τέτοιου φαινομένου στο μέλλον.Μάλιστα στην επιστημονική κοινότητα χαρακτηρίζεται ως πρόκληση κάτι τέτοιο. Κατά τον προηγούμενο αιώνα αρκετά περιστατικά φουσκοθαλασσιάς στοίχησαν ζωές και κατέστρεψαν περιουσίες στην Ευρώπη. Το πιο γνωστό γεγονός συνέβη το 1953 όταν συνδυάστηκε μία ισχυρή θυελλογενής μετεωρολογική παλλίροια με μία αστρονομική παλλίροια και σημειώθηκαν 2.000 θανάτοι στο Βέλγιο, την Ολλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο ενώ καταστράφηκαν περισσότερα από 40.000 κτίρια. Πέρα από τον ορατό κίνδυνο για τον άνθρωπο εξαιτίας εκτεταμένης πλημμύρας επίσης οι καταστροφές υποδομών, η διάβρωση των ακτών και η είσοδος αλμυρού νερού σε βιότοπους και εκβολές ποταμών πρέπει να συνυπολογιστεί στις επιπτώσεις.

 

Μεγάλο το κόστος λόγω της διάβρωσης των ακτών

Τόσο η θυελλογενής καταιγίδα όσο και η εν γένει αύξηση της στάθμης της θάλασσας ως αποτέλεσμα έχουν την διάβρωση των ακτών. Στην Ευρώπη περισσότεροι από 5 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε περιοχές που κινδυνεύουν από την διάβρωση των ακτών και από πλημμύρες (ορίζονται ως τέτοιες, οι περιοχές που έχουν ύψομετρο χαμηλότερο των 5 μέτρων και βρίσκονται σε απόσταση όχι μεγαλύτερη του 1 χιλιομέτρου από την ακτή). Έτσι η συνεχώς αυξανόμενη χρήση των ακτών μετατρέπουν την διάβρωση από ένα φυσικό και φυσιολογικό γεγονός σε ένα πρόβλημα αυξημένης σοβαρότητας που περιλαμβάνει οικονομική ζημιά,οικολογική βλάβη και κοινωνικά προβλήματα. Απώλεια περιουσίας, υποδομών,παραλιακής ακτής και πολύτιμων ενδιαιτημάτων στοιχίζουν εκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο ενώ την ίδια στιγμή η προστασία στοιχίζει εξίσου ακριβά. Για παράδειγμα στην Γαλλία ξοδεύονται περίπου 20 εκατομμύρια ευρώ σε μέτρα μετριασμού της διάβρωσης ενώ στην Ολλανδία το ετήσιο κόστος για την αναπλήρωση άμμου είναι στα 41 εκατομμύρια ευρώ.

Γίνεται κατανοητό πως η κλιματική αλλαγή ενισχύει τους φυσικούς κινδύνους απέναντι στις κοινωνίες ενώ μεγάλα χρηματικά ποσά που θα γίνουν ακόμα μεγαλύτερα θα διοχετευθούν σε μέτρα προστασίας απέναντι σε αυτούς.Η αντιμετώπιση αυτής της πραγματικότητας γίνεται πρώτα σε συμπεριφορικό επίπεδο και ύστερα σε τεχνολογικό και θεσμικό. Η ώρα για δράση είναι τώρα,ήταν χθές θα είναι και αύριο.Το θέμα του περιβάλλοντος υπερβαίνει κάθε τι άλλο και μία νέα συνείδηση πρέπει να εδραιωθεί στη δική μας γενιά,διαφορετικά η επόμενη θα ζήσει στην εποχή των μεγάλων ανακατατάξεων και συγκρούσεων.

*IPCC: Intergovernmental Panel on Climate Change

 

Ιστιοπλόος Βασίλειος Τ. Ντούρος

Μsc Φυσική Περιβάλλοντος,ΕΚΠΑ